Ir ao contido
Castelo de VimianzoCosta da Morte

Arquitectura

Un castelo non é unha decisión estética. Cada elemento visible do Castelo de Vimianzo resolve un problema concreto: como ver antes de ser visto, como mover xente sen baixar ao patio, como facer que atacar custe máis ca desistir. Esta páxina explica que fai cada peza.

Planta do castelo

Once pezas, unha orde

Diagrama esquemático, norte arriba. Preme calquera peza para saber que era, que queda dela e que vas ver alí dentro.

1234567891011Naprox. 10 m

Panel

Escolle unha peza da planta.

Cada unha ten unha función histórica, un detalle construtivo que se pode ver a simple vista e unha fotografía real do que hai hoxe nese punto.

A pel do edificio

Ler os materiais

A parte máis satisfactoria da visita non son as torres: é aprender a ver as costuras. Cando entendes que un cambio de aparello significa unha reconstrución, o muro deixa de ser un muro e pasa a ser un documento.

Detalle vertical dos muros interiores do Castelo de Vimianzo.
Os muros interiores, onde se len as costuras das distintas fases construtivas. Foto: Iago Casabiell González · CC BY-SA 3.0 es
Granito local
Todo o que ves é granito da zona. Non se traía pedra de lonxe: transportala custaba máis ca labrala. Iso explica a cor e explica tamén por que o castelo parece saír do terreo en vez de pousarse sobre el.
Cachotería e sillería
Dous aparellos conviven nos mesmos muros. A sillería —bloques escuadrados e regulares— aparece nas esquinas, nos vans e nas torres. A cachotería, de pedra irregular, enche o resto. Onde cambia bruscamente o aparello, houbo unha reconstrución.
Tella curva
O único material quente do conxunto. O tellado vermello da vivenda é o que rompe o gris desde fóra, e é a pista visual de que dentro deste recinto militar hai unha casa.
Liques e musgo
Non son sucidade. As manchas ocres e brancas dos muros son colonias de liques que levan décadas instaladas, e son un indicador bastante fiable de que ese pano de muro non se limpou nin se refixo recentemente.
Torre da homenaxe do Castelo de Vimianzo vista desde o camiño de acceso, con matacáns e ameas de granito.
A torre da homenaxe desde o acceso norte. Baixo as ameas vense as ménsulas do matacán, o remate defensivo do século XV. Foto: Luis Miguel Bugallo Sánchez (Lmbuga) · CC BY-SA 4.0

O remate defensivo

Baixo as ameas da torre da homenaxe vense unhas pedras saíntes en serie: son as ménsulas que sostiñan o matacán. O matacán é un balcón corrido co chan aberto, e existía por unha razón moi concreta: o punto cego. Quen conseguía chegar pegado á base do muro quedaba fóra do alcance de calquera tiro desde arriba. O matacán devolvía ese ángulo.

É un engadido do século XV, na fase de máxima tensión entre os Moscoso e a mitra compostelá. Dous anos despois de rematarse aquel aparello, o castelo caeu igual —só que non por asalto militar.

O paseo de rolda

O adarve permite dar a volta completa ao recinto sen baixar. Nun asedio iso era a diferenza entre reforzar un lenzo en trinta segundos ou en cinco minutos. Hoxe é o mellor mirador do val e a parte máis fotografada da visita.

Aviso real: o chan é irregular, a pedra escorrega coa choiva e a varanda non é continua en todo o percorrido. Con nenos pequenos, da man; con calzado liso, mellor outro día.

Paseo de rolda do Castelo de Vimianzo visto desde arriba, coas ameas e o tellado de tella ao fondo.
O paseo de rolda desde a torre. O chan é irregular e a varanda non é continua: cómpre andar amodo. Foto: Iago Casabiell González · CC BY-SA 3.0 es

Para non perderse

Oito palabras que che van facer falla

Adarve
O camiño de garda sobre a muralla. Aquí é o paseo de rolda.
Amea
Cada un dos dentes do remate. O oco entre dúas ameas chámase merlón.
Matacán
Balcón corrido sobre ménsulas, cun oco no chan para bater a quen estivese ao pé do muro.
Ménsula
A pedra saínte que sostén o matacán. No castelo vense perfectamente baixo as ameas da torre.
Torre da homenaxe
A torre principal, onde se prestaba o xuramento de fidelidade ao señor.
Saeteira
Van estreito e alto para disparar desde dentro sen expoñerse.
Fiestra xeminada
Van dividido en dous por unha columna. É un elemento residencial, non defensivo.
Patio de armas
O espazo aberto interior arredor do cal se organiza todo o recinto.